مادربرد و چیپست ها

مادربرد و چیپست ها

دسته : سخت افزار

نویسنده : علی منصورآبادی

تاریخ : 1401/1/28

مادربرد و چیپست ها

مادربرد - چیپست ها - MB - PCB - MotherBoard - Chip - Chipsets - North Bridge - South Bridge - RAM

سلام، وقتتون بخیر. علی هستم، برنامه نویس تیما. امروز می خواهیم با هم روی مادربرد و چیپست های اون، یک بررسی کلی داشته باشیم و با یک سری مفاهیم پایه ای آشنا شیم.

 

مادربرد :

یکی از مهم‌ترین قطعات سخت افزاری مادربرد یا برد اصلی است که وظیفه اصلی آن، ایجاد ارتباط میان تمام قطعات سخت افزاری است. مادربرد را به اصطلاح PCB نیز می‌نامند که از عبارت Printed Circuit Board گرفته شده است، به معنای بردی که قطعات روی آن پرینت شده اند. سایر قطعات سخت افزاری یا توسط سیم به مادربرد متصل می‌شوند یا به صورت مستقیم بر روی برد اصلی سوار می‌شوند. سی پی یو، رم ها، هارد، پورت‌ها، واحدهای ورودی و خروجی، درایو سی‌دی و دی‌وی‌دی، کارت گرافیک، کارت صدا و… همه و همه از جمله قطعاتی هستند که به مادربرد متصل می‌شوند.

 

مادربرد ها بر اساس سایز، انواع مختلفی دارند. دو نوع رایج آنها ATX و mATX نام دارد که ATX  از عبارت Advanced Technology Extended آمده است و m در mATX، در واقع همان واژه micro است. اندازه مادربرد mATX، 244mm در  244mmاست و اندازه مادربرد ATX،244mm  در 305mm است. کوچک تر بودن mATX باعث شده که فاصله بین اجزا کمتر شود  و تعداد اسلات های کمتری نسبت به ATX داشته باشد، به همین دلیل مادربرد های mATX از لحاظ قیمت،  به صرفه تر اند.

 

اسلات و پورت مادربرد های امروزی تغییرات زیادی نسبت به گذشته کرده اند. پورت های USB جایگزین پورت های قدیمی PS1  و ... شده اند، پورت های VGA جای خود را به HDMI داده اند و پورت هایSATA  که برای اتصال حافظه های جانبی هستند، جای پورت هایIDE  را گرفته اند.

 

پل های شمالی و جنوبی :

North Bridge یا پل شمالی یکی از اجزای حیاتی سیستم است که ارتباط بین CPU و حافظه تصادفی، کارت گرافیک و سایر دستگاه های جانبی را برقرار می‌کند.  South Bridgeیا پل جنوبی نیز یکی دیگر از اجزای حیاتی سیستم است که به وسیله Internal Bus، ارتباط خود را با North Bridge برقرار می‌کند. این پل ها، عملکرد یکدیگر را در سیستم کامل می‌کنند و در برقراری ارتباط اجزای مختلف کامپیوتر با یکدیگر، نقش اساسی را ایفا می‌کنند. لازم به ذکر است که پل شمالی را MCH یا Memory Controller Hub، نیز می‌نامند.

 

South Bridge مدیریت دستگاه های I/O مانند دستگاه هایUSB ، کارتهای صدا و BIOS را بر عهده دارد. لازم به ذکر است که نام دیگرSouth Bridge، ICH (IO Controller Hub) است. روی هردو چیپست پل شمالی و پل جنوبی، قطعه ای به نام Heat Sink وجود دارد که معمولا از جنس آلومینیوم یا مس است. هیت سینک یک مبدل حرارتی است که با پراکنده کردن حرارت، دما را کنترل می‌کند.

 

به دلیل افت سرعت بین پل شمالی و پل جنوبی، رابطی به نام DMI(Direct Media Interface) طراحی شد. DMI برای برقراری یک رابطه سخت افزاری بین دو پل است که سرعت نسخه دوم آن، 20 گیگابایت بر ثانیه است که این موضوع باعث جلوگیری از تاخیر در انتقال اطلاعات می‌شود.

 

چیپست PCH (Platform Controller Hub)

همانطور که می دانید، روز به روز سرعت پردازش قطعات کامپیوتری در حال افزایش است. سرعت CPU تا حدی زیاد شد که به دلیل افت سرعت بین پل شمالی و CPU، تصمیم بر این شد که پل شمالی از مادربرد ها حذف شود. وظایف مهم پل شمالی مثل کنترل رم و کارت گرافیک را به خود CPU و بقیه وظایف پل شمالی را به پل جنوبی دادند و آنرا PCH یا همان Platform Controller Hub نام گذاری کردند. امروزه ما در مادربرد ها، شاهد PCH به جای پل ها هستیم.

 

امیدوارم که از این مقاله هم لذت برده باشید و براتون مفید واقع شده باشه. با ما همراه باشید تا با هم، یک درصد بیشتر بدونیم.

 

نظرات ارزشمند خود را با ما به اشتراک بگذارید

نظرات :
هنوز نظری ثبت نشده است.